Το πιο λαμπερό αστέρι στη γαλαξία μας μπορεί να εκρήξει ως υπερσυνέπεια ανά πάσα στιγμή, αλλά δεν είναι το Betelgeuse.

WOH G64 – «ζωντανή» παράδειγμα προ-θανάτου εξέλιξης υπεργίγαντα

Στο Μεγάλο Μαγέλνα Νεφέλη, φιλόξενο του Γαλαξία σε απόσταση περίπου 160 000 φωτεινών ετών, βρίσκεται ένα από τα πιο λαμπρά και ασυνήθιστα αστέρια — το WOH G64. Από τη στιγμή που ανακαλύφθηκε στα τέλη του XX αιώνα οι επιστήμονες παρατηρούν ότι διαφέρει από τους συνηθισμένους κόκκινους υπεργίγαντες όχι μόνο σε μέγεθος, αλλά και με γρήγορες αλλαγές που μπορεί να υποδεικνύουν μια επερχόμενη έκρηξη.

Κύρια στοιχεία
ΠαράμετροςΤιμήΑκτίναπερισσότερο από 1500 φορές μεγαλύτερη από την ακτίνα του ΉλιουΦωτεινότητα εκατοντάδες χιλιάδες φορές υψηλότερη από τον ήλιοΗλικία πάνω από 5 χ λ έτη (κριτικά νεαρό για ένα αστέρι)Κατηγορίακόκκινος υπεργίγαντας με πυκνή σκόνη, η οποία μαλακώνει έντονα το ορατό φως

Παρατηρούμενες αλλαγές
* 2013–2014:

* Το άστρο έδειξε αχνότητα.

* Η επιφάνεια θερμόταν περισσότερο από 1000 °C και το φάσμα έγινε κίτρινο.

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι πρόκειται για μετάβαση από την στάση του κόκκινου υπεργιάντα σε μια σπάνια φάση του κίτρινου υπερχρόνου. Αυτή η μεταμόρφωση συνοδεύεται από έντονη απώλεια μάζας των εξωτερικών στρωμάτων – ενδεχομένως λόγω εσωτερικών παλμών ή αλληλεπίδρασης με σύντροφο σε διπλή σύστημα.

Νέα παρατηρήσεις 2024
Χρησιμοποιώντας το interferometer VLTI (Πολύ Μεγάλο Τηλέσκοπο) στην Χιλή, για πρώτη φορά αποκτήθηκε λεπτομερής εικόνα του WOH G64 εκτός Γαλαξία. Η εικόνα επιβεβαίωσε:

* Δυνατό ροή υλικού.

* Μη τυπική μορφή της σκόνης.

Αυτές οι πληροφορίες ενισχύουν την υπόθεση για μια ασταθή και σύντομη φάση του κίτρινου υπερχρόνου, η οποία συνήθως προηγείται της συμπίεσης πυρήνα και έκρηξης τύπου II.

Γιατί είναι σημαντικό
* Πραγματική παρατήρηση εξέλιξης: το WOH G64 – σπάνια περίπτωση όπου μπορεί να παρακολουθηθούν γρήγορες αλλαγές σε «ζωντανή» ώρα.

* Πρόβλεψη μελλοντικής έκρηξης: Οι ακριβείς χρόνοι είναι άγνωστοι (μπορεί να είναι δεκαετίες, αιώνες ή χιλιάδες χρόνια), αλλά τα τρέχοντα σημάδια υποδεικνύουν την πλησιέστερη φάση.

* Επιστημονικές προοπτικές: Αν η υπερσούνα συμβεί στο εγγύς μέλλον, θα γίνει το πιο λαμπρό αστρονομικό γεγονός στη γειτονική γαλαξία και θα επιτρέψει τη μελέτη μηχανισμών απώλειας μάζας σε μεγάλα άστρα.

Οι παρατηρήσεις συνεχίζονται με ηπειρωτικά και διαστημικά τηλεσκοπικά, για να καταγράψουν περαιτέρω αλλαγές φωτεινότητας και φάσης. Η υπόθεση του WOH G64 τονίζει πόσο δυναμικές είναι οι τελευταίες φάσεις ζωής των πιο βαρέων αστεριών στο Σύμπαν.