Η διαστημική αποικιοποίηση κινδυνεύει: η έλλειψη βαρύτητας παραβιάζει τον «πλοηγό» των σπερματοζωαρίων

Νέα στα δικά τους λόγια

1. Τι ανακαλύφθηκε από το Πανεπιστήμιο της Αδελαΐδας (Αυστραλία) δείχνει για πρώτη φορά ότι η μικροβαρυτική δύναμη επηρεάζει σοβαρά την πλοήγηση των σπερματοζωαρίων. Αυτό σημαίνει ότι τα προβλήματα γονιμοποίησης μπορεί να προκύψουν όχι μόνο στα διαστημικά σταθμούς, αλλά και στις αποικίες στη Σελήνη ή στον Άρη. Αν δεν βρεθεί τρόπος για να παρακάμψει αυτό το πρόβλημα, οι σχέσεις για την αποίκωση ενδέχεται να αποτύχουν.

2. Πώς διεξήχθησαν τα πειράματα* Εγκατάσταση – 3D‑κλινοστατικό: δύο άξονες περιστροφής αλλάζουν τη φορά της βαρύτητας στο δοχείο, δημιουργώντας το φαινόμενο της μη ύπαρξης βάρους.

* Δείγματα – ανθρώπινη σπέρμα και δύο είδη θηλαστικών (π.χ. ποντίκια).

* Έλεγχος – με τη σπέρμα διαμόρφωσαν ένα «λάβυρινθο», που προσομοιώνει τις γυναικείες αναπαραγωγικές οδούς.

3. Κύρια αποτελέσματα| Συνθήκη | Κινητικότητα κυττάρων | Δρόμος προς το στόχο |

|---------|---------------------|-------------|

| Γη βαρυτική δύναμη | σχεδόν αμετάβλητη | η πλειονότητα των σπερματοζωαρίων φθάνει στο «στόχο» |

| Μικροβαρυτική δύναμη | σχεδόν αμετάβλητη | σημαντικά λιγότερα σπερματοζώρια φτάνουν στον στόχο |

Έτσι, η μικροβαρυτική δύναμη δεν επιβραδύνει την κίνηση των κυττάρων, αλλά καταστρέφει τη διεύθυνσή τους. Τα σπερματοζωάρια συμπεριφέρονται σαν «αόρατα γουρούνια», χωρίς να ξέρουν πού να πλεύσουν.

4. Επίδραση του ορμονικού προγεστερόνης Δρ. Νικολ Μάκεφσον (πρώτος συγγραφέας) ανέφερε ότι η βαρυτική δύναμη παίζει κεντρικό ρόλο στη διεύθυνση των σπερματοζωαρίων. Η προσθήκη προγεστερόνης – ορμόνου που εκκρίνεται από το ωάριο – μετριάζει εν μέρει την αρνητική επίδραση της μικροβαρυτικής δύναμης και βελτιώνει τη πλοήγηση των ανθρώπινων σπερματοζωαρίων. Αυτό ανοίγει τον δρόμο για πιθανές λύσεις αναπαραγωγικών προβλημάτων στο διάστημα, αλλά απαιτεί περαιτέρω έρευνα.

5. Εφέ σε επίπεδο γονιμοποίησης* Ποντίκια – τετραώρες έκθεσης στη μικροβαρυτική δύναμη μειώνουν τη συχνότητα επιτυχούς γονιμοποίησης περίπου κατά 30 %.

* Σε πιο μακρά (4–6 ώρες και παραπάνω) παρατηρούνται καθυστερήσεις στην ανάπτυξη των εμβρύων, και μερικές φορές ακόμη και η μείωση του αριθμού των κυττάρων στα πρώτα στάδια.

Έτσι, η διαδικασία αναπαραγωγής στο διάστημα αποδεικνύεται πιο περίπλοκη από ό, τι θεωρούνταν προηγουμένως.

6. Τι παραμένει ελπίδα Παρά τις δυσκολίες, τα περισσότερα έμβρυα εξακολουθούν να αναπτύσσονται κανονικά. Αυτό δίνει λόγο για να πιστεύουμε ότι η αναπαραγωγή στο διάστημα είναι δυνατή υπό την προϋπόθεση περαιτέρω έρευνας και ανάπτυξης τεχνολογιών τεχνητής βαρύτητας ή προσαρμοστικών βιολογικών λύσεων.

7. Επόμενα βήματα* Μελέτη της επίδρασης διαφορετικών επιπέδων βαρυτικής δύναμης (Σελήνη, Άρης).

* Καθορισμός των όρια και μηχανισμών αντιστάθμισης.

* Ανάπτυξη συστημάτων τεχνητής βαρύτητας για μακροπρόθεσμες αποστολές.

Αν δεν λυθούν αυτά τα ζητήματα, η αποίκωση του διαστήματος θα είναι είτε πολύ δύσκολη είτε αδύνατη.